Düşünceler, projeler ve teknoloji üzerine yazılarım.
Oyun dünyasında devrim niteliğinde bir gelişme yaşanıyor. Milyonlarca oyuncuya ve geliştiriciye ev sahipliği yapan Roblox, oyun geliştirmeyi herkes için erişilebilir kılacak yeni yapay zeka (AI) araçlarını duyurdu. Artık kodlama veya 3D modelleme uzmanı olmayan biri bile, sadece kafasındakileri kelimelere dökerek kendi oyun dünyasını inşa edebilecek. Peki, bu devasa gelişme oyun ve teknoloji dünyasında nasıl yankı buldu? Bu sorunun cevabını bulmak için Reddit, X (eski adıyla Twitter) ve önde gelen geliştirici forumlarında kapsamlı bir tarama yaptım. Gelin, Roblox'un bu yeni nesil araçlarının detaylarına ve topluluğun tepkilerine hep birlikte göz atalım. Roblox Yapay Zeka Araçları Neler Sunuyor? Roblox’un duyurduğu bu yeni yapay zeka entegrasyonu, oyun yapım sürecindeki en zorlu teknik engelleri ortadan kaldırmayı hedefliyor. Duyurulan başlıca özellikler şu şekilde öne çıkıyor: Metinden Koda (Text-to-Code): Geliştiriciler, Roblox'un kullandığı Luau dilinde satırlarca kod yazmak yerine, istedikleri işlevi doğal dille tarif edebilecekler. Örneğin, "Karakter zıpladığında kırmızı bir ışık huzmesi çıksın" yazmak, çalışan bir kod bloğu oluşturmak için yeterli olacak. Metinden Materyale (Text-to-Material): Oyun içi nesnelerin kaplamaları artık saniyeler içinde oluşturulabilecek. Kullanıcılar sadece "yosun tutmuş, paslı bir metal yüzey" yazarak oyunlarına doğrudan entegre edebilecekleri yüksek çözünürlüklü dokular elde edecek. Akıllı 3D Nesne Üretimi: Tasarım süreçlerini en çok yavaşlatan aşamalardan biri olan modelleme, yapay zekanın asistanlığı ile hız kazanıyor. Topluluk Ne Diyor? (Reddit, X ve Forumlardan Yansımalar) Bu tarz sektörü derinden etkileyecek duyuruların asıl nabzı sosyal medyada ve topluluk platformlarında atar. Yaptığım incelemelerde, internetin farklı köşelerinde heyecan ve şüphenin bir arada yaşandığını açıkça söyleyebilirim. Reddit: Erişilebilirlik ve "Spam" Korkusu Reddit'in oyun geliştirme ve Roblox üzerine yoğunlaşan alt dizinlerinde (subreddit) tartışmalar oldukça ateşli. İyimser Bakış: Birçok bağımsız geliştirici, küçük ekiplerin veya tek başına çalışan kişilerin artık çok daha büyük ve detaylı oyunlar yapabileceğini savunuyor. Yapay zekanın "angarya" işleri üstlenmesi büyük bir artı olarak görülüyor. Endişeli Bakış: Bazı deneyimli kullanıcılar ise platformun birbirinin kopyası olan, düşük çabayla üretilmiş "yapay zeka çöpü" oyunlarla dolacağından korkuyor. Kalite kontrolünün nasıl sağlanacağı en büyük soru işareti. X (Twitter): Görsel Bir Teknoloji Şovu X platformunda ise durum tam bir şov havasında ilerliyor. Geliştiriciler, paylaşılan test videolarını ve yapay zekanın yeteneklerini analiz ediyor. Özellikle #RobloxAI ve #GameDev etiketleri altında, sadece birkaç cümlelik istemler (prompt) kullanılarak saniyeler içinde yaratılan detaylı ortamlar binlerce beğeni topluyor. X kullanıcılarının genel kanısı, oyun yapmanın yakın gelecekte tıpkı video kurgulamak kadar yaygın bir hobi haline geleceği yönünde. Geliştirici Forumları (DevForum): İşin Mutfağında Teknik Analiz Roblox’un kendi geliştirici forumlarında ise tahmin edebileceğiniz gibi işin çok daha teknik kısımları tartışılıyor. Deneyimli yazılımcılar, yapay zekanın ürettiği kodların ne kadar optimize olduğunu ve büyük oyun projelerinde performans sorunları (lag) yaratıp yaratmayacağını sorguluyor. Forumlardaki genel fikir birliği; yapay zekanın harika bir "yardımcı pilot" olduğu, ancak karmaşık oyun mekaniklerinin ve hata ayıklama (debugging) süreçlerinin hala insan mantığına ihtiyaç duyduğu şeklinde. Oyun Geliştirme Artık Gerçekten Herkes İçin mi? Roblox'un attığı bu adım, tüm oyun endüstrisi için çok net bir mesaj veriyor: Teknik bilgi eksikliği artık hayal gücünün önünde bir engel değil. Yapay zeka, kodlamayı veya sanat tasarımını tamamen yok etmiyor; aksine, bu zorlu süreçleri kolaylaştırarak herkesin kullanabileceği yaratıcı araçlara dönüştürüyor. İster kodlama dillerine hakim deneyimli bir yazılımcı olun, ister kafasındaki o harika oyun fikrini hayata geçirmek isteyen ama nereden başlayacağını bilemeyen genç bir oyuncu; Roblox’un yeni yapay zeka araçları, oyun geliştirme ekosisteminde sınırları kaldırıyor ve yaratıcılığı tamamen yeni bir boyuta taşıyor. Geleceğin en popüler oyunlarının, daha önce hiç kod yazmamış kişilerin ellerinden çıkması artık bilim kurgu değil, an meselesi.
Web sitenizden veya blogunuzdan para kazanmak istiyor ancak Google AdSense onayı almakta zorlanıyor musunuz? AdSense hesabınızın banlanması, katı politikalar veya düşen gelirler canınızı sıkıyor olabilir. Yalnız değilsiniz! İnternette sitenizin trafiğini kazanca dönüştürmek için AdSense tek seçenek değil. Bu rehberde, yayıncılar için en çok kazandıran, yüksek BGBM (Bin Gösterim Başına Maliyet) oranlarına sahip ve ödeme konusunda güvenilir olan en iyi AdSense alternatifleri listesini detaylıca inceleyeceğiz. 1. Admatic: En İyi AdSense Alternatifi ve Yerli Güç Eğer sitenizin trafiği yüksekse ve en kaliteli reklam deneyimini arıyorsanız, listenin zirvesinde kesinlikle Admatic yer alıyor. Admatic, sektörde "100% YERLİ SSP GÜCÜYLE TÜRKİYE'DE ÖNCÜLÜK EDİYORUZ" vizyonuyla hareket eden, Türkiye'nin en büyük reklam ağlarından biridir. Birçok yerli yayıncı için doğrudan Google AdSense'in en güçlü rakibi, hatta çoğu senaryoda daha çok kazandıran alternatifidir. Trafik Şartı: Onay alabilmek için sitenizin aylık en az 30.000 tekil ziyaretçi trafiğine sahip olması zorunludur. Ayrıca sitenizin içerik politikalarına sıkı sıkıya uyması gerekir. BGBM (eCPM) Oranları: Türkiye trafiği için oldukça tatmin edicidir. BGBM oranları ortalama 3 TL ile 50 TL arasında değişmektedir. Reklam Formatları: Scroll geçiş reklamları, zengin medya banner'ları ve yüksek kazançlı video reklam formatları sunar. Ödeme Yöntemi: Ödemeler güvenilir bir şekilde doğrudan Banka Havalesi/EFT yoluyla yapılmaktadır. 2. Adsterra: Başlangıç ve Orta Ölçekli Siteler İçin İdeal Siteye kayıt olmak için tıklayın Yabancı merkezli, geniş kategorilerde hizmet veren ve global çapta çok popüler bir reklam ağıdır. Özellikle yeni açılan bloglar veya Admatic gibi platformların trafik şartını henüz sağlayamayan siteler için harika bir basamaktır. Trafik Şartı: Minimum tekil ziyaretçi zorunluluğu yoktur. Sitenizi eklediğiniz an hızlıca onay alıp reklam yayınlamaya başlayabilirsiniz. TR CPM Oranları: Türkiye trafiği için ortalama 0.2 USD ile 1 USD arasında değişen CPM oranlarına sahiptir. Reklam Formatları: Popunder, push bildirimleri, klasik banner ve native (doğal) reklamlar gibi dönüşüm oranı yüksek formatlar barındırır. Ödeme Yöntemleri: Ödeme seçenekleri çok esnektir; kazançlarınızı Banka, PayPal veya Kripto Para olarak çekebilirsiniz. 3. ExoClick: Geniş Kategori ve Zengin Format Desteği Siteye kayıt olmak için tıklayın ExoClick, dünyanın en büyük reklam ağlarından biridir ve Adsterra gibi yabancı merkezli olup geniş bir yayıncı ağına sahiptir. Özellikle eğlence, indirme ve niş kategorilerdeki siteler için yüksek doluluk oranları sunar. Trafik Şartı: Minimum ziyaretçi şartı aranmaz. TR CPM Oranları: ExoClick, Türkiye lokasyonlu ziyaretçiler için genellikle 0.2 USD ile 1.5 USD bandında kazanç sağlar. Reklam Formatları: Neredeyse tüm reklam formatlarını destekler. Video reklamlar, VAST, klasik banner, popup ve push bildirimler bunlardan sadece bazılarıdır. Ödeme Yöntemleri: Ödeme yöntemleri hesap ayarlarına ve bölgeye göre değişiklik gösterir. 4. TrafficStars: Rekabetçi ve Yenilikçi Siteye kayıt olmak için tıklayın ExoClick ile oldukça benzer bir yapıya sahip olan TrafficStars, özellikle video ve mobil trafiği yüksek olan sitelerde harika sonuçlar veren bir diğer güçlü uluslararası alternatiftir. Trafik Şartı: Tıpkı Adsterra ve ExoClick gibi minimum hit zorunluluğu bulunmuyor. Kazanç Oranları: ExoClick ile aşağı yukarı aynı seviyededir; TR trafiği için CPM oranları 0.2 USD ile 1.5 USD arasında seyreder. Reklam Çeşitliliği: Video, VAST, banner, popup ve push başta olmak üzere onlarca farklı premium format ile sitenizin her köşesini monetize edebilirsiniz. Ödeme: Platform, yayıncılarına farklı ve esnek ödeme koşulları sunmaktadır. Özetle; Eğer sitenizin trafiği aylık 30.000 tekil ziyaretçinin üzerindeyse ve tamamen yerli, güvenilir bir muhatap arıyorsanız Admatic tartışmasız en iyi AdSense alternatifidir. Ancak siteniz daha yeniyse, trafik limitlerine takılmak istemiyorsanız ve ödemelerinizi Kripto ya da PayPal gibi farklı kanallarla döviz bazında almak istiyorsanız Adsterra, ExoClick veya TrafficStars reklam ağlarına yönelebilirsiniz.
YKS 2026 sonuçlarının açıklanmasına sayılı günler kala, tercih dönemi stresi de yavaş yavaş kendini hissettirmeye başladı. Son yılların tartışmasız en gözde bölümü olan Bilgisayar Mühendisliği, bu yıl tercih listelerinde eskisi kadar körü körüne yazılacak bir bölüm mü? İnönü Üniversitesi'nde okuyan 2. sınıf bir bilgisayar mühendisliği öğrencisi olarak, hem kendi deneyimlerimi hem de sektörün şu anki acımasız gerçeklerini sizlerle paylaşmak istedim. Çünkü dışarıdan bakıldığında hala "mezun olunca kesin çok iyi maaşlarla iş bulurum" gibi bir algı var; ancak içeride işler, bilhassa son 1-2 yılda ciddi anlamda değişti. Peki, 2026 yılında Bilgisayar Mühendisliği yazılır mı? Gelin sıralamalara, yapay zeka devrimine ve daralan iş piyasasına birlikte göz atalım. Sıralamalar Ne Söylüyor? Puanlardaki İstikrarlı Düşüş Eskiden "uçan" bilgisayar mühendisliği sıralamalarında son yıllarda net bir gerileme (puan düşüşü) yaşanıyor. Paylaşılan istatistik tablolarını incelediğimizde bu trend çok açık bir şekilde görülebiliyor: Köklü Üniversitelerde Bile Düşüş Var: İTÜ (Devlet) 2022'de 1.179 sıralama ile kapatırken, 2025'te bu sayı 1.435'e gerilemiş. Yıldız Teknik Üniversitesi'nde 2022'de 5.056 olan sıralama, 2025'te 7.395'e kadar düşmüş. Orta ve Alt Segmentte Düşüş Çok Daha Sert: Sakarya Üniversitesi'nde 2022'de 43.553 olan sıralama 2025 verilerinde 59.347 seviyelerine gerilemiş. Kütahya Dumlupınar Üniversitesi 99 binden 130 bin bandına, Atatürk Üniversitesi ise 108 binden 130 bin sıralamalara kadar gerilemiş durumda. Bu tablo bize şunu söylüyor: Öğrenciler ve aileler artık sektördeki doygunluğun ve değişen dinamiklerin farkına varmaya başladı. Bölüme olan o eski "gözü kapalı" talep yavaş yavaş kırılıyor. Yapay Zeka Çağı ve "Junior" İlanlarının Kayboluşu Sektördeki en büyük deprem kesinlikle yapay zeka ile yaşanıyor. Reddit, X (Twitter) ve LinkedIn'deki yazılımcı topluluklarında gezindiğinizde şu an en çok konuşulan konunun "Junior (giriş seviyesi) yazılımcı devrinin bitişi" olduğunu görebilirsiniz. 2022 yıllarında, sadece temel kodlama bilgisiyle, birkaç framework öğrenerek iş bulmak mümkündü. Ancak bugün, ChatGPT, GitHub Copilot gibi araçlar ve yapay zeka destekli kod yazma (vibe coding) trendleri, bir stajyerin veya junior'ın yapacağı temel düzeydeki işleri saniyeler içinde halledebiliyor. Hal böyle olunca şirketler, yetiştirmek üzere yeni mezun aramak yerine, yapay zeka araçlarını verimli kullanabilen "Senior" (kıdemli) yazılımcılarla yollarına devam etmeyi tercih ediyorlar. Giriş seviyesi pozisyonlar neredeyse yok olma noktasına geldi. Staj Bulma Kabusu ve Sektörel Daralma Şu an bir bilgisayar mühendisliği öğrencisinin en büyük kabusu staj bulmaktır. Okul müfredatıyla yetinmek artık hiçbir işe yaramıyor. Staj veya yeni mezun iş görüşmelerinde öne çıkabilmek için; gece gündüz mobil uygulamalar geliştirmeniz, karmaşık backend sistemleri kurmanız, oyun motorlarıyla kendi projelerinizi yayınlamanız, otomasyon botları yazmanız, hatta hackathon'lara katılıp dereceler elde etmeniz bekleniyor. Kurumsal bir şirketin staj programına kabul edilmek, bir zamanlar mezuniyet sonrası işe girmekten daha zor hale geldi. Üstelik piyasada sadece bilgisayar mühendisliği mezunları yok. İnternetteki sayısız eğitim kampından (bootcamp) mezun olan, farklı mühendislik (makine, endüstri vs.) dallarını okuyup yönünü yazılıma çeviren binlerce kişi de aynı giriş seviyesi ilanlara başvuruyor. Sektör ciddi anlamda daraldı, pasta küçüldü ve pastadan pay almak isteyenlerin sayısı inanılmaz boyutlara ulaştı. Sonuç: 2026'da Bilgisayar Mühendisliği Kimler İçin Uygun? Eğer bu bölümü sadece "prestijli", "garanti meslek" veya "masa başı rahat iş" olarak görüyorsanız, yazmanızı kesinlikle tavsiye etmem. O devir kapandı. Ancak; Problem çözmekten gerçekten keyif alıyorsanız, Teknolojiyi sadece tüketmeyi değil, üretmeyi seviyorsanız, Hayatınız boyunca sürekli yeni diller, mimariler ve araçlar öğrenmeye (kendinizi güncel tutmaya) hevesliyseniz, Okulun size vereceği diplomaya güvenmeyip, kendi portföyünüzü sıfırdan inşa edecek o çalışma azmine sahipseniz, Bilgisayar Mühendisliği hala dünyanın en vizyoner ve en tatmin edici mesleklerinden biridir. Tercihinizi yaparken işin "sihirli" kısmını değil, masadaki bu zorlu gerçekleri göz önünde bulundurarak karar verin. Siz bu konuda ne düşünüyorsunuz? Tercih listenizde Bilgisayar Mühendisliği var mı? Yorumlarda buluşalım!